• Per. Ara 1st, 2022

Devam eden yıkım ve bitmeyen zulüm: İdlib’teki son durum ve insani kriz

Byadmin

Eki 13, 2022

Rusya’nın 2015 senesinde harbe dahil olmasıyla daha da derinleşen bir insani kriz sarmalına giren İdlib, ikinci Gazze olarak anılmaktadır.

Zira, savaştan ilkin 150 bin civarında nüfusa haiz olan İdlib kent merkezinde şu anda 600 binden fazla insan yaşarken, İdlib ilinin şu andaki genel nüfusu cenk öncesi nüfusunun iki katından daha fazladır.

Bugün, İdlib’te 4,5 milyondan fazla insan yaşamakta ve bu insanların oldukça büyük bir çoğunluğu düzensiz kamplarda yaşam mücadelesi vermektedir.

2015 senesinde Beşar Esad’ın “davetiyle” Suriye’deki çatışmalara direk müdahil olan Rusya, ne denli acımasız olabileceğini Ukrayna’dan ilkin Suriye’nin Halep şehrinde tüm dünyaya göstermişti.

Beşar Esad’a bağlı güçler, İran’ın karadan desteği ve Rusya’nın sivil, çocuk ve hanım ayırt etmeksizin gerçekleştirdiği hava bombardımanı yardımıyla Halep’i ele geçirebilmişti.

Devrin Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Ofisi Sözcüsü Rupert Colville’nin “Halep’te insanlık tamamen eridi” açıklaması ise yaşanmış olan trajedinin boyutlarını idrak etmek için önemlidir.

Rusya’nın bu acımasız saldırılarından kaçanlar ise İdlib bölgesine sığınarak can güvenliklerini sağlamak istemişlerdi ve bu durum İdlib’te bugün halen devam eden sıkıntıları da bununla beraber getirmişti.

İdlib’te insani durum

Bölgedeki insani durumu ile Rejim ve Rusya’nın insanlık dışı saldırılarını incelemek amacıyla yakın bir zamanda gerçekleştirdiğimiz İdlib ziyaretimiz esnasında, sahadaki bazı şahıs ve kurumlarla görüşmeler gerçekleştirmenin yanı sıra bölge halkının yaşamlarına dokunabilme fırsatı da bulduk.

Bu, İdlib’e ilk ziyaretim olmadığı için bir karşılaştırma yapabilmem de mümkün oldu.

Bir yanda harabeye dönmüş evler, düzensiz kamplar ve her yönüyle insani bir dram yaşanırken, öteki taraftan hummalı bir emek harcama devam etmekte. Bilhassa İdlib kent merkezine yakın bölgelerde yol yapım emekleri, endüstri bölgelerinin inşası, iş merkezlerinin inşası şeklinde faaliyetler sürdürülüyor.

Tamamı, gelecek adına ümit verici adımlar olarak görülebilir fakat bölgenin Kurul Tahrir el-Şam (HTŞ) tarafınca yönetilmesi ve bu grubun Türkiye dahil ABD, Avrupa ve birçok ülke tarafınca terör örgütü olarak tanınıyor olması, bölgeye yönelik internasyonal desteği ve siyasal, ticari ve öteki faaliyetlerin gerçekleşmesini zorlaştırmakta.

Ek olarak, HTŞ’nin bölge halkı tarafınca çok da fazla destek görmediğini belirtmekte yarar var. Fakat, bölgenin en kuvvetli silahlı grubu olarak öteki grupları bastırmayı başaran HTŞ, bölgeyi kontrolü altına almış gözüküyor.

Bunun yanı sıra, Rusya, BM’deki veto hakkını kullanarak BM’nin Türkiye üstünden bölgedeki milyonlarca kişiye ulaştırılan insani yardımlarını 12 ay uzatmasına yönelik teklifi  BM Güvenlik Konseyi’nde veto ederek bölgedeki insani krizin daha da derinleşmesine niçin olmakta.

Tüm bu çıkmazlar içinde, İdlib’te yaşayan halk oldukça zor koşullar altında yaşam mücadelesi veriyor.

İdlib’te, savaşın tam ortasında, Rusya ve Esad rejiminin bombardımanı altında bir yaşam inşa etmeye çalışan milyonlarca insan, bir taraftan, can güvenliğinden yoksun olarak yaşamlarını sürdürürken öteki taraftan besin, temiz su, sıhhat hizmetleri ve eğitim şeklinde en temel ihtiyaçlara erişim kıtlığı içinde bir yaşam mücdelesi veriyorlar.

Hijyen ve barınma koşullarının da oldukça yetersiz olduğu bölge, bu haliyle derin bir insani kriz içerisindedir.
 

aa.jpg
​​​​​​​

Fotoğraf: AA

 

Geri dönüş mümkün mü?

Bölgedeki insani yardım kurumlarının öncülüğünde devam eden briket ev projeleri bulunmakta.

Sadece, bu briket evler bölgede, altyapıdan ve birçok temel gereksinimlerden yoksun düzensiz kamplarda yaşayan milyonlarca insan için dahi kafi değil.

Ek olarak, kent merkezindeki ve öteki yerleşim bölgelerindeki binaların oldukça büyük bir kısmı 10 yıldan uzun süredir devam eden iç savaştan ve Rus uçaklarının bombardımanlarından dolayı ya kullanılamaz durumda ya da ağır hasarlı durumda.

Kamplardaki durum da göz önüne alındığında İdlib’in şu anda daha çok insan yükünü kaldırması olanaksız.

Ek olarak, bölge; altyapı, sıhhat, eğitim ve hijyen mevzularında da oldukça kıt kaynaklara haiz ve tümüyle insani desteğe muhtaç durumda.

Tüm bunların yanı sıra, bölgeyi geri dönülmesi zor hale getiren en mühim unsur ise can güvenliği endişesi.

Rusya, saldırılarına hız kesmeden devam etmekte. Silahlı gruplara yönelik hücum gerçekleştirdiğini iddia eden Rusya, sivillerin güvenliğini gözetmeksizin kampları, altyapı tesislerini ve hatta hayvanları dahi hedef alıyor.

Bigün içinde hem otomobil garajını, hem gaz dolum tesisini, hem bir tavuk çiftliğini hem de boş bir alandaki koyunları bombaladı.

Bunlar rastgele bombalanmış hedefler değil normal olarak. Rusya, bölge halkının temel geçim kaynaklarını ve altyapı sistemlerini hedef alarak ruhsal bir cenk da yürütmekte.

Evet, İdlib bir yönüyle gelişiyor fakat bununla birlikte kapasitesinden oldukça daha çok insana ev sahipliği yapmış olduğu ve bölgedeki HTŞ yönetiminin terör örgütü olarak tanınması sebebiyle bölgeye yönelik siyasal ve ticari faaliyetlerin oldukça kısıtlı olmasından dolayı, fakat en önemlisi, Rusya’nın ve Esad rejiminin acımasız hava saldırıları sebebiyle derin bir insani kriz ve sefalet devam ediyor.

Tamamı, İdlib’i şuan için geri dönülmesi zor bir bölge haline getiriyor. Sahanın gerçeklerinden uzak olanlar ise geri gönderme naraları atabiliyor.
 

aa2.jpg

​​​​​​​Fotoğraf: AA

 

İdlib’teki duruma dair rakamlar

Bölgeye gerçekleştirdiğimiz ziyarette ve bölge ile ilgili emek harcamalar icra eden kurumlarla meydana getirilen görüşmelerde İdlib’e dair bazı veriler de edinme fırsatımız oldu.

Bu rakamlar, bölgedeki gönüllü birimler vasıtasıyla devamlı güncelleniyor ve BM dahil birçok internasyonal kurum bu sayılara saygınlık etmekte.

İdlib bölgesinde şu anda 1633 kamp bulunmakta ve bölgedeki 4,5 milyon insanoğlunun 1 milyon 800 bininden fazlası bu kamplarda yaşamakta.

Rusya’nın 2015 yılındaki müdahalesinden ilkin kamp sayısı 300 civarındaydı. Kampta yaşayanların 1 milyon 17 bini ise çocuk ve bu evlatların yüzde 64’ü eğitimden tamamen yoksun.

Talihli olanlar ise kalabalık sınıflar ve salgın hastalıklara karşın günde birkaç saat gönüllü öğretmenler eşliğinde eğitim görmekte.

Bölge halkının yüzde 69,8’i temiz suya erişim altyapısından, yüzde 62,3’ü ise gıdaya erişimden yoksun durumda. yüzde 58,2’si ise sıhhatli ve güvenli barınma olanaklarından yoksun olarak yaşamlarını sürdürüyor.

Bölgeye bugüne dek 5700 hava saldırısı düzenlenmiş ve bu saldırılarda 4056 sivil yaşamını yitirmiştir. Yaşamını kaybedenlerin 1065’ini çocuklar, 753’ünü ise bayanlar oluşturuyor. 12 bin şahıs ise bu saldırılar sebebiyle yaralanmıştır.

Bölge halkı umudunu ve azmini canlı tutuyor!

Sadece, tüm bu olumsuzluklar içinde, ”burası bizim ve hep de öyleki duracak” diyerek hayata umutla ve görülmemiş bir azimle bağlı insanlarla bulunduğunu görmek gelecek adına ümit verici.

Kurmuş oldukları erken uyarı sistemi ile bölgedeki hastaneleri, okulları, mühim kurumları, kamplarda yaşayan insanları ve şehirdekileri, Rusya ve Esad rejiminin saldırılarına karşı evvelde uyarmak için gece gündüz çalışan sivil gönüllüler ile görüşmemiz esnasında, bizlere saldırıları iyi mi evvelde tespit edebildiklerini anlatırken gözlerinde görülen coşku ve azimlerine fanatik olmamak elde değil.

Savaştan ilkin bayağı hayatlara haiz bu insanoğlu, şu anda tüm hayatlarını daha çok sivilin yaşamını kaybetmemesi için gece gündüz telsiz başlangıcında, gözlem noktalarında, gerçekleşebilecek saldırıları bölgedeki halka evvelde duyurabilmeye adamış durumdalar.

İdlib Üniversitesi’nde görevli bir eğitmen ise, oğlunun ilkyardım gönüllüsü olarak, bombalanan bir binanın enkazı altında kalan masumları kurtarırken, aynı yere atılan başka bir bomba ile iyi mi şehit bulunduğunu anlatırken, yüzündeki tebessüm ve gurur görülmeye değerdi.

Rusya ve Esad rejimi tarafınca meydana gelen bombardımanda ampute kalan ve anne-babalarını kaybeden çocuklar için 13 gönüllü öğretmen tarafınca oluşturulan eğitim merkezinde, maddi imkansızlıklar sebebiyle okula gidemeyen iç cenk mağduru evlatların okula ve eğitime olan sevgilerini görmek, özgür bir Suriye’nin inşasına dair umutlarımızı da artırdı.

Küçüklere Türkçenin de öğretildiği bu eğitim merkezinde tamamen gönüllü olarak hizmet veren öğretmenler ise en zor şartlar altında dahi bir olanak bulunabileceğine dair müthiş bir esin kaynağı.

İnsanlığın insafına terk edilen İdlib

Şüphesiz ki, İdlib’te her grup ve ülkenin belirli çıkar ve hedefleri var. Bölgenin yönetimini elinde tutan HTŞ ve bölgedeki öteki gruplar “son kale” olarak gördükleri İdlib’i Beşar Esad’a teslim etmemek için her türlü bedeli ödetmeye ve savaşmaya hazırlar.

Esad ise halen mümkün olduğunca oldukça Suriye toprağını kontrolü altına alıp iç savaştan “zafer” ile çıkmanın hesaplarını yapıyor.

Türkiye ise daha çok mültecinin sınırlarından girmesini istemiyor. Bu mevzuda Avrupa ile aynı kaygılara haiz olduğu da söylenebilir.

Zira, Avrupa, 2015 yılındakine benzer bir “sığınmacı krizi” ihtimali karşısında adeta titriyor.

İç harbe sonradan dahil olan fakat bölgedeki en kanlı eylemlerde başat bir pozisyon tutmuş olan Rusya ise, bölgede, kendi çıkarlarına tehdit olarak görmüş olduğu her şeyi ortadan kaldırmak için hiçbir fark gözetmeksizin bombardımanlara devam ediyor.

Tüm bu hesaplar içinde, en temel insani ihtiyaçlardan dahi yoksun olan 4,5 milyon insan ise, 23 kilometrekarelik küçücük bir alanda, internasyonal kamuoyunun ve büyük güçlerin insafına terk edilmiş durumda bir yaşam mücadelesi veriyor.

 

 

*Bu makalede yer edinen fikirler yazara aittir ve Independent Türkçe’nin editöryal politikasını yansıtmayabilir. 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

mersin escort antalya escort bursa escort antalya escort istanbul evden eve nakliyat fethiye escort escort bayan